Vấn đề nhà đầu tư Trung Quốc quan tâm khi vào Việt Nam thường xoay quanh sáu điểm: ngành nào được đầu tư, thành lập công ty thế nào, ưu đãi thuế ra sao, có được dùng đất không, đưa người sang làm việc cần gì, và tài sản, tranh chấp được bảo đảm thế nào. Luật Đầu tư 2025 cho nhà đầu tư nước ngoài tiếp cận thị trường như nhà đầu tư trong nước, trừ ngành, nghề trong Danh mục hạn chế (khoản 1 Điều 8), và bảo đảm tài sản hợp pháp không bị quốc hữu hóa hoặc tịch thu bằng biện pháp hành chính (khoản 1 Điều 9). Bài viết tổng hợp từng vấn đề kèm căn cứ.

1. Vấn đề nhà đầu tư Trung Quốc quan tâm là gì?
Là các câu hỏi pháp lý cốt lõi quyết định nhà đầu tư có vào được, vào bằng cách nào và rút ra thế nào.
1.1. Nhà đầu tư Trung Quốc có bị đối xử khác nhà đầu tư Việt Nam không?
Về tiếp cận thị trường, khoản 1 Điều 8 Luật Đầu tư 2025 quy định:
“1. Nhà đầu tư nước ngoài được áp dụng điều kiện tiếp cận thị trường như quy định đối với nhà đầu tư trong nước, trừ trường hợp quy định tại khoản 2 Điều này.”
Khoản 2 Điều 8 giao Chính phủ công bố Danh mục ngành, nghề hạn chế tiếp cận thị trường đối với nhà đầu tư nước ngoài, gồm ngành chưa được tiếp cận và ngành tiếp cận có điều kiện; Danh mục nằm tại Phụ lục I Nghị định 96/2026/NĐ-CP. Chi tiết: Ngành nghề & điều kiện tiếp cận thị trường của nhà đầu tư Trung Quốc.
1.2. Tài sản của nhà đầu tư được bảo đảm thế nào?
Điều 9 Luật Đầu tư 2025 quy định:
“1. Tài sản hợp pháp của nhà đầu tư không bị quốc hữu hóa hoặc bị tịch thu bằng biện pháp hành chính.”
Nhà nước trưng mua, trưng dụng vì lý do quốc phòng, an ninh, lợi ích quốc gia, tình trạng khẩn cấp thì nhà đầu tư được thanh toán, bồi thường. Điều 11 cho nhà đầu tư nước ngoài chuyển ra nước ngoài vốn đầu tư, khoản thanh lý, thu nhập và tài sản hợp pháp khác sau khi hoàn thành nghĩa vụ tài chính.
2. Điều kiện đầu tư và hình thức vào thị trường
Nhà đầu tư chọn một trong các hình thức tại Điều 18 Luật Đầu tư 2025 và phải đáp ứng điều kiện tiếp cận thị trường.
2.1. Các hình thức đầu tư
Điều 18 Luật Đầu tư 2025 liệt kê: đầu tư thành lập tổ chức kinh tế; đầu tư góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp; thực hiện dự án đầu tư; đầu tư theo hình thức hợp đồng BCC; các hình thức khác theo quy định của Chính phủ. Nhà đầu tư nước ngoài được thành lập tổ chức kinh tế trước khi làm thủ tục cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư (khoản 2 Điều 19).
2.2. Ngành, nghề bị cấm
Điều 6 Luật Đầu tư 2025 cấm mọi nhà đầu tư kinh doanh các chất ma túy, hóa chất, khoáng vật tại Phụ lục II, mại dâm, dịch vụ đòi nợ, thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng và các ngành khác tại khoản 1. Từ ngày 01/01/2027, kinh doanh khí N2O để sử dụng cho con người qua đường hô hấp (trừ các mục đích được loại trừ) cũng bị cấm theo Luật số 24/2026/QH16.
3. Thủ tục, thuế, đất đai và lao động
Bốn thủ tục chính: lập công ty và dự án, đăng ký ưu đãi thuế, thuê đất, xin giấy phép lao động cho người Trung Quốc.
3.1. Thành lập công ty và dự án
Dự án của nhà đầu tư nước ngoài phải làm thủ tục cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư (điểm a khoản 1 Điều 26 Luật Đầu tư 2025). Hướng dẫn từng bước: Thành lập công ty vốn Trung Quốc tại Việt Nam 2026: Điều kiện và thủ tục. Người đứng đầu doanh nghiệp là nhà đầu tư Trung Quốc được cấp thị thực ĐT1 đến ĐT4 theo giá trị vốn góp: Điều kiện xin Visa đầu tư cho Nhà đầu tư Trung Quốc tại Việt Nam.
3.2. Ưu đãi thuế
Theo khoản 1 Điều 14 Luật Đầu tư 2025, dự án thuộc ngành, nghề ưu đãi, địa bàn ưu đãi hoặc có quy mô vốn lớn, sử dụng nhiều lao động được hưởng ưu đãi như ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp, miễn thuế nhập khẩu, miễn, giảm tiền thuê đất. Thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp thông thường là 20% (khoản 1 Điều 10 Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp, văn bản hợp nhất số 61/VBHN-VPQH năm 2026). Chi tiết: Các lĩnh vực ưu đãi đầu tư cho nhà đầu tư Trung Quốc tại Việt Nam.
3.3. Đất đai
Cá nhân nước ngoài không thuộc nhóm người sử dụng đất tại Điều 4 Luật Đất đai 2024; nhà đầu tư Trung Quốc dùng đất thông qua tổ chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài được Nhà nước cho thuê đất hoặc thuê lại đất trong khu công nghiệp. Thời hạn thuê đất cho dự án không quá 50 năm, dự án trên 50 năm thì không quá 70 năm (điểm c khoản 1 Điều 172). Chi tiết: Doanh nghiệp Trung Quốc thuê đất tại Việt Nam.
3.4. Lao động người Trung Quốc
Điểm d khoản 1 Điều 151 Bộ luật Lao động 2019 (văn bản hợp nhất số 125/VBHN-VPQH năm 2025) yêu cầu người lao động nước ngoài có giấy phép lao động do cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam cấp, trừ trường hợp tại Điều 154. Thời hạn hợp đồng lao động không vượt quá thời hạn giấy phép lao động (khoản 2 Điều 151). Thủ tục và văn bản áp dụng trước, sau ngày 05/12/2026: Giấy phép lao động cho người Trung Quốc: Quy định và thủ tục cần biết.
3.5. Tình huống giả định
(Tình huống giả định) Một tập đoàn tại Chiết Giang muốn mở nhà máy linh kiện điện tử 200.000.000.000 đồng trong khu công nghệ cao. Ngành, nghề không thuộc Điều 6 Luật Đầu tư 2025 và cần đối chiếu Phụ lục I Nghị định 96/2026/NĐ-CP. Tập đoàn thành lập công ty trách nhiệm hữu hạn tại Việt Nam (khoản 2 Điều 19), dự án phải có Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư (điểm a khoản 1 Điều 26), thuê đất trong khu công nghệ cao. Dự án đầu tư mới tại khu công nghệ cao được áp dụng thuế suất 10% trong 15 năm (điểm d khoản 1 Điều 13 Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp). Giám đốc người Trung Quốc góp vốn thay mặt tập đoàn thuộc diện thị thực ĐT1 vì vốn góp từ 100 tỷ đồng trở lên; các kỹ sư Trung Quốc phải có giấy phép lao động hoặc thuộc diện miễn (Điều 151 Bộ luật Lao động 2019).
4. Rủi ro, tranh chấp và khuyến nghị cho nhà đầu tư Trung Quốc
Rủi ro thường gặp là chọn sai cơ chế giải quyết tranh chấp và nhờ người Việt Nam đứng tên thay.
Khoản 3 Điều 13 Luật Đầu tư 2025 quy định:
“3. Tranh chấp giữa các nhà đầu tư trong đó có ít nhất một bên là nhà đầu tư nước ngoài hoặc tổ chức kinh tế quy định tại các điểm a, b và c khoản 1 Điều 20 của Luật này được giải quyết thông qua một trong những cơ quan, tổ chức sau đây:
a) Tòa án Việt Nam;
b) Trọng tài Việt Nam;
c) Trọng tài nước ngoài;
d) Trọng tài quốc tế;
đ) Trọng tài do các bên tranh chấp thỏa thuận thành lập.”
- Tranh chấp giữa nhà đầu tư nước ngoài với cơ quan nhà nước thì giải quyết tại Trọng tài hoặc Tòa án Việt Nam, trừ khi hợp đồng hoặc điều ước quốc tế có quy định khác (khoản 4 Điều 13).
- Nhà nước không bắt buộc nhà đầu tư ưu tiên mua hàng trong nước, đạt tỷ lệ xuất khẩu hay tỷ lệ nội địa hóa (khoản 1 Điều 10 Luật Đầu tư 2025).
- Nhờ người Việt Nam đứng tên đất, vốn thay để tránh điều kiện tiếp cận thị trường dễ dẫn tới tranh chấp; dự án đầu tư trên cơ sở giao dịch dân sự giả tạo có thể bị cơ quan đăng ký đầu tư chấm dứt (điểm g khoản 2 Điều 36).
4.1. Hỗ trợ từ Luật sư Tiếng Trung
Nếu Quý doanh nghiệp cần rà soát hồ sơ hoặc trao đổi về vấn đề nêu trong bài, đội ngũ Luật sư Tiếng Trung có thể hỗ trợ và làm việc trực tiếp bằng tiếng Trung; xem thêm tại dịch vụ luật sư tư vấn đầu tư.
5. Câu hỏi thường gặp
5.1. Nhà đầu tư Trung Quốc có được đầu tư như người Việt Nam không?
Có, trừ ngành, nghề trong Danh mục hạn chế tiếp cận thị trường, theo khoản 1 Điều 8 Luật Đầu tư 2025; Danh mục công bố tại Phụ lục I Nghị định 96/2026/NĐ-CP.
5.2. Tài sản của nhà đầu tư Trung Quốc có bị quốc hữu hóa không?
Không. Khoản 1 Điều 9 Luật Đầu tư 2025 quy định tài sản hợp pháp của nhà đầu tư không bị quốc hữu hóa hoặc bị tịch thu bằng biện pháp hành chính.
5.3. Có được chuyển lợi nhuận về Trung Quốc không?
Có. Điều 11 Luật Đầu tư 2025 cho nhà đầu tư nước ngoài chuyển ra nước ngoài vốn, thu nhập và tài sản hợp pháp sau khi thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính với Nhà nước Việt Nam.
5.4. Tranh chấp với đối tác Việt Nam có được đưa ra trọng tài nước ngoài không?
Có. Khoản 3 Điều 13 Luật Đầu tư 2025 cho tranh chấp giữa các nhà đầu tư mà có ít nhất một bên là nhà đầu tư nước ngoài được giải quyết tại Tòa án Việt Nam, trọng tài Việt Nam, trọng tài nước ngoài hoặc trọng tài quốc tế.
5.5. Thuế thu nhập doanh nghiệp tại Việt Nam là bao nhiêu?
20% là thuế suất thông thường theo khoản 1 Điều 10 Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp; dự án ưu đãi có thể áp dụng 10% hoặc 17% theo Điều 13.
5.6. Người Trung Quốc sang làm việc có cần giấy phép lao động không?
Có, trừ các trường hợp miễn tại Điều 154 Bộ luật Lao động 2019, theo điểm d khoản 1 Điều 151.
Để được tư vấn toàn diện trước khi đầu tư vào Việt Nam, Quý nhà đầu tư liên hệ đội ngũ Luật sư Tiếng Trung theo thông tin dưới đây.
Đồng hành cùng doanh nghiệp Việt – Trung
Đội ngũ Luật sư Tiếng Trung – Công ty Luật TNHH Phong Gia tư vấn trực tiếp bằng tiếng Trung, đồng hành cùng doanh nghiệp từ đàm phán, soạn thảo hợp đồng đến giải quyết tranh chấp.
📞 0912 085 076
🌐 luatsutiengtrung.vn
*Lưu ý: Nội dung bài viết chỉ mang tính tham khảo và không được xem là ý kiến tư vấn pháp lý cho bất kỳ vụ việc cụ thể nào. Để biết thêm chi tiết, hãy liên hệ Luật sư!











